بررسی ظرفیت های زنجیره بلوکی (بلاک چین) برای کاهش هزینه مبادله در اقتصاد ایران

با عرض ادب و احترام حضور فرهیخته گرامی و سپاس از اینکه وقت گرانبهایتان را برای تکمیل این پرسش‌نامه اختصاص داده‌اید. زندگی اجتماعی بشر بر پایه مبادله استوار بوده و هر مبادله‌ای دربردارنده هزینه‌هایی است. هزینه مبادله مفهومی گسترده داشته و به طور کلی به هزینه‌های انجام یک دادوستد اقتصادی گفته می‌شود. به زبان ساده‌تر، هزینه‌های مبادله کلیه هزینه‌هایی است که در هنگام مبادله‌ (اقتصادی، سیاسی، فرهنگی و اجتماعی) بر طرفین مبادله یا شخص سوم ‌(مثلا دولت) تحمیل می‌شود. این مفهوم دربرگیرنده هزینه‌های کسب اطلاعات درباره فروشنده، خریدار، کیفیت کالا یا خدمتی که مبادله می‌شود، هزینه‌های عقد قرارداد و نظارت بر عملکرد طرف مقابل، هزینه‌های مربوط به تعریف حقوق مالکیت و تضمین اعمال این حقوق‌ (مانند هزینه‌های دادرسی) می باشد. در سال های اخیر ظهور فناوری‌های جدید دگرگونی‌های ریشه‌ای در روش‌های انجام کارها ایجاد کرده و راه‌هایی برای کاهش این هزینه‌ها ارائه کرده‌است. دراین میان فناوری زنجیره بلوکی (بلاک‌چین) اختراعی برجسته بوده و به موجودیتی بزرگ تبدیل شده‌است. این فناوری زنجیره ای از بلوک‌هاست و در هر بلاک، هر اطلاعاتی با تمام جزئیات می‌تواند ثبت شود؛ اطلاعات در بلاک‌ها ثبت شده و بلاک‌ها به صورت زنجیره به هم مرتبط می‌شود؛ این زنجیره، زنجیره بلوکی (بلاک‌چین) را تشکیل می‌دهد. فناوری زنجیره بلوکی یک پایگاه داده توزیع شده‌است که در یک مکان خاص ذخیره نشده و هیچ نسخه متمرکزی از این اطلاعات وجود ندارد که بتواند آسیب‌پذیر باشد بلکه اطلاعات روی تمام سیستم‌هایی که به شبکه متصل باشند توزیع شده‌است؛ مانند یک تاریخچه کامل عمل کرده و تمام وقایع به طور دائمی و تغییرناپذیر در آن ثبت می‌شوند؛ ضمن اینکه امکان کنترل چگونگی ثبت‌ها و به روز رسانی‌ها برای تمام کاربران فراهم است. این فناوری از طریق ایجاد امکان توزیع اطلاعات دیجیتال بدون کپی کردن آن، نوع جدیدی از اینترنت را پدید آورده‌است. زنجیره بلوکی (بلاک‌چین) به‌عنوان یک پایگاه داده امن، قابل اعتماد و شفاف می‌تواند ضمن افزایش امنیت در نگهداری اطلاعات، سازماندهی بهتری داشته و درصد خطا را به حداقل ممکن برساند. با کمک رمزنگاری و توزیع داده‌ها، امکان هک، حذف و دستکاری اطلاعات ثبت شده تقریبا از بین می‌رود. این فناوری نوین کاربردهای بسیاری دارد؛ از آن جمله می‌توان به کاربردش در زنجیره تأمین، بهداشت و سلامت، امور مالی و بانکی، امنیت و غیره اشاره کرد. اما هنوز هم برای رسیدن به کاربرد گسترده راه زیادی در پیش دارد. این پرسش‌نامه به منظور احصاء ظرفیت های زنجیره بلوکی (بلاک چین) برای کاهش هزینه‌های مبادله در اقتصاد ایران تهیه و تنظیم شده و در پژوهشی با عنوان «بررسی ظرفیت‌های زنجیره بلوکی (بلاک‌چین) برای کاهش هزینه‌های مبادله در اقتصاد ایران» در قالب پایان‌نامه کارشناسی ارشد اقتصاد دانشگاه رازی کرمانشاه، مورد استفاده قرار خواهد‌گرفت. با عنایت به اینکه پاسخ‌های شما محرمانه و محفوظ خواهند‌بود خواهشمند است محقق را در این تبیین علمی و رهنمون شدن به سمت یک استنتاج صحیح و منطقی یاری نمایید. بدون شک دقت و توجه شما در پاسخ به سوالات یاریگر ما در رسیدن به نتایج صحیح و علمی خواهد بود. در همین راستا نسخه اولیه پرسش‌نامه تقدیم می‌گردد و در نظر است در طراحی و تدوین نسخه نهایی پرسش‌نامه از نظرات ارزشمند شما بهره‌مند گردیم. با تشکر دکتر جمال فتح اللهی(استاد راهنما) دکتر سید محمدباقر نجفی و دکتر محمود احمدی(استاد مشاور) حدیث جلیلیان(دانشجوی کارشناسی ارشد دانشگاه رازی کرمانشاه)

الف) سؤالات عمومی

1
1. جنسیت 
 
زن 
مرد 
2
2. سن 
 
کمتر از 30 سال 
30 تا 40 سال 
40 تا 50 سال 
بیشتر از 50 سال 
3
3. سابقه خدمت 
 
کمتر از 3 سال 
3 تا 5 سال 
5 تا 10 سال 
بیشتر از 10 سال 
4
4. میزان تحصیلات 
 
کاردانی 
کارشناسی 
کارشناسی ارشد 
دکترا 
پسا دکترا 
5
5. تخصص یا حوزه کاری 
 

ب) سؤالات تخصصی

1) زنجیره بلوکی چه ظرفیت هایی برای کاهش هزینه های مبادله دارد؟ لطفاً برای پاسخ به هریک از عناوین مطرح شده در رابطه با هر سؤال، یکی از گزینه‌های کاملاً موافقم، موافقم، نظری ندارم، مخالفم و یا کاملاً مخالفم را در جدول انتخاب نمایید.

6
1-1. ظرفیت کاهش هزینه‌های مبادله از طریق فناوری زنجیره بلوکی به واسطه کاهش هزینه‌های قرارداد است. 
 
کاملاً موافقم 
موافقم 
نظری ندارم 
مخالفم 
کاملاً مخالفم 
7
2-1. به‌کارگیری فناوری زنجیره بلوکی هزینه‌های پیشینی قراردادها (تهیه پیش نویس قرارداد و مذاکره بر سر مفاد و ضمانت آنها) را کاهش می‌دهد. 
 
کاملاً موافقم 
موافقم 
نظری ندارم 
مخالفم 
کاملاً مخالفم 
8
3-1. زنجیره بلوکی می‌تواند ضمانت اعتبار یک معامله را از طریق ثبت آن در یک سیستم توزیع شده فراهم کرده و از هزینه‌های پیشینی قرارداد بکاهد. 
 
کاملاً موافقم 
موافقم 
نظری ندارم 
مخالفم 
کاملاً مخالفم 
9
4-1. زنجیره بلوکی به عنوان ابزاری برای جلوگیری از کلاهبرداری و جعل هویت عمل کرده و این خود از عوامل کاهش هزینه‌های مبادله می‌باشد. 
 
کاملاً موافقم 
موافقم 
نظری ندارم 
مخالفم 
کاملاً مخالفم 
10
5-1. فناوری زنجیره بلوکی به جهت سرعت بخشیدن به فرایند مبادلات، می‌تواند از هزینه‌های آنها بکاهد. 
 
کاملاً موافقم 
موافقم 
نظری ندارم 
مخالفم 
کاملاً مخالفم 
11
6-1. زنجیره بلوکی از طریق کاهش هزینه کسب اطلاعات و ارائه اطلاعات از طریق کانال‌های جدید، منجر به کاهش هزینه‌های مبادله می‌شود. 
 
کاملاً موافقم 
موافقم 
نظری ندارم 
مخالفم 
کاملاً مخالفم 
12
7-1. زنجیره بلوکی از طریق استفاده بهینه از زمان، منجر به کاهش هزینه‌های مبادله می‌شود. 
 
کاملاً موافقم 
موافقم 
نظری ندارم 
مخالفم 
کاملاً مخالفم 
13
8-1. زنجیره بلوکی از طریق حذف واسطه‌گری منجر به کاهش هزینه‌های مبادله می‌شود. 
 
کاملاً موافقم 
موافقم 
نظری ندارم 
مخالفم 
کاملاً مخالفم 
14
9-1. با استفاده از زنجیره بلوکی می‌توان با اطلاعات کامل تری مبادلات را انجام داد و بدین ترتیب از هزینه‌های مبادله کاست. 
 
کاملاً موافقم 
موافقم 
نظری ندارم 
مخالفم 
کاملاً مخالفم 
15
10-1. زنجیره بلوکی می تواند امکان کنترل منبع و مبدأ دقیق کالاها و مواد اولیه در زنجیره تأمین را فراهم کرده و به این ترتیب با شفاف سازی به‌عنوان یکی از عوامل مهم در هزینه‌های مبادله از میزان آنها بکاهد. 
 
کاملاً موافقم 
موافقم 
نظری ندارم 
مخالفم 
کاملاً مخالفم 
16
11-1. فناوری زنجیره بلوکی با ایجاد یک زنجیره تأمین کاملا شفاف و غنی با ارائه داده‌های دقیق و کامل باعث ایجاد اطمینان از سلامت زنجیره شده و از هزینه‌های مبادله برای جلب اعتماد می‌کاهد. 
 
کاملاً موافقم 
موافقم 
نظری ندارم 
مخالفم 
کاملاً مخالفم 
17
12-1. فناوری زنجیره بلوکی به سبب ویژگی تمرکززدایی اطلاعات می‌تواند از هزینه‌های مبادله بکاهد. 
 
کاملاً موافقم 
موافقم 
نظری ندارم 
مخالفم 
کاملاً مخالفم 
18
13-1. فناوری زنجیره بلوکی به سبب فراهم بودن امکان نظارت همگانی بر فرایند مبادله می‌تواند عدم اطمینان طرفین مبادله را کاهش داده و درنتیجه از هزینه‌های مبادله بکاهد. 
 
کاملاً موافقم 
موافقم 
نظری ندارم 
مخالفم 
کاملاً مخالفم 
19
14-1. به‌واسطه فناوری زنجیره بلوکی هزینه‌ای که به شخص ثالث در مبادلات پرداخت می‌شود حذف خواهد شد و به این ترتیب از میزان هزینه‌های مبادله کاسته می‌شود. 
 
کاملاً موافقم 
موافقم 
نظری ندارم 
مخالفم 
کاملاً مخالفم 
20
15-1. داده‌ها در فناوری زنجیره بلوکی به طور همزمان و برای همه از طریق اینترنت قابل دسترسی بوده و باعث کاهش هزینه‌ها می‌شود. 
 
کاملاً موافقم 
موافقم 
نظری ندارم 
مخالفم 
کاملاً مخالفم 
21
16-1. فناوری زنجیره بلوکی با حذف تقلب و فریب در فرایند مبادلات اعتماد را به‌عنوان یکی از عوامل کاهش هزینه‌های مبادله جایگزین می‌کند. 
 
کاملاً موافقم 
موافقم 
نظری ندارم 
مخالفم 
کاملاً مخالفم 
1
 از 2